Igłoterapia sucha jest stosowana przez odpowiednio przygotowanych terapeutów w wybranych problemach układu mięśniowo-szkieletowego. Zabieg wiąże się jednak z ryzykiem powikłań. Jednym z najpoważniejszych jest odma opłucnowa, która może wystąpić po nakłuciu w okolicy klatki piersiowej, obręczy barkowej lub innych obszarach, gdzie istotne struktury anatomiczne znajdują się blisko powierzchni ciała.
Jeżeli po zabiegu pojawia się duszność, ból w klatce piersiowej lub nagłe pogorszenie samopoczucia, należy pilnie ocenić stan pacjenta. Przy podejrzeniu odmy opłucnowej potrzebna jest natychmiastowa pomoc medyczna. Kwestie ubezpieczeniowe można analizować dopiero po zabezpieczeniu pacjenta.
Jakie objawy powinny wzbudzić niepokój
Objawy odmy mogą obejmować nagły ból w klatce piersiowej, duszność, przyspieszony oddech i pogorszenie tolerancji wysiłku. Nie muszą wystąpić bezpośrednio po zabiegu. Nasilenie objawów zależy od charakteru odmy i stanu pacjenta. Nie należy próbować wykluczać powikłania wyłącznie na podstawie badania palpacyjnego lub obserwacji w gabinecie.
W przypadku podejrzenia odmy należy przerwać zabieg i wezwać pomoc medyczną. Przy nasilonej duszności, bólu w klatce piersiowej lub gwałtownym pogorszeniu stanu trzeba dzwonić pod numer 112 lub 999. Nie należy pozwalać pacjentowi na samodzielny powrót do domu, jeśli jego stan może wskazywać na poważne powikłanie.
Po wystąpieniu zdarzenia istotne jest zabezpieczenie informacji, które pozwolą później ocenić przebieg zabiegu:
- Dokładny obszar nakłucia i zastosowaną technikę.
- Informacje o objawach przed zabiegiem oraz o ich początku.
- Rodzaj i liczbę użytych igieł, jeśli dane te mają znaczenie dla oceny zdarzenia.
- Przebieg reakcji pacjenta i działania podjęte po pojawieniu się objawów.
- Informacje przekazane pacjentowi o ryzyku i uzyskanej zgodzie.
Dokumentacja powinna być sporządzona rzetelnie i bez zwłoki. Nie należy uzupełniać jej o czynności, które nie zostały wykonane, ani formułować niepotwierdzonych twierdzeń o przyczynie odmy.
Od czego zależy odpowiedzialność terapeuty
Wystąpienie odmy opłucnowej nie oznacza automatycznie, że doszło do błędu. Ocenie podlega między innymi kwalifikacja pacjenta, wybór obszaru zabiegu, znajomość anatomii, technika wykonania, uwzględnienie przeciwwskazań i sposób przekazania informacji o ryzyku.
Znaczenie mają również kwalifikacje terapeuty oraz to, czy dana czynność mieściła się w zakresie jego uprawnień i przygotowania zawodowego. Krajowa Izba Fizjoterapeutów wskazuje, że ochrona OC w ramach składki członkowskiej może obejmować szkody związane z suchym igłowaniem, pod warunkiem posiadania uprawnień do wykonywania świadczenia, w tym wymaganych szkoleń potwierdzonych certyfikatami. Aktualne warunki trzeba każdorazowo sprawdzić w dokumentach ubezpieczenia.
Czy polisa OC pokryje roszczenie
Odpowiedź zależy od konkretnej polisy. Trzeba sprawdzić, czy ubezpieczenie obejmuje igłoterapię suchą, czy wymagane są dodatkowe kwalifikacje i czy dana czynność została zgłoszona w zakresie działalności. Istotne są także suma gwarancyjna, wyłączenia odpowiedzialności i obowiązki dotyczące zgłoszenia szkody.
Nie należy utożsamiać powikłania z automatycznym obowiązkiem wypłaty odszkodowania. Ubezpieczyciel ocenia odpowiedzialność cywilną, związek przyczynowy i warunki umowy. W zależności od okoliczności roszczenie może zostać uznane, częściowo uznane albo zakwestionowane. Ostateczny wynik zależy od ustaleń faktycznych i prawnych.
Po zgłoszeniu roszczenia warto wykonać następujące działania:
- Niezwłocznie powiadomić ubezpieczyciela zgodnie z warunkami polisy.
- Przekazać dokumentację zabiegu i dostępne informacje o zdarzeniu.
- Zabezpieczyć dokumenty potwierdzające szkolenia i kwalifikacje.
- Nie uznawać samodzielnie odpowiedzialności ani nie zawierać ugody bez sprawdzenia obowiązków wynikających z umowy.
- W razie potrzeby skorzystać z pomocy prawnej i opinii niezależnego specjalisty.
Wczesne zgłoszenie szkody i zachowanie dokumentacji ułatwiają ocenę sprawy. Nie należy jednak traktować polisy jako zastępstwa dla prawidłowej kwalifikacji pacjenta i bezpiecznej techniki zabiegu.
Jak ograniczać ryzyko w codziennej praktyce
Przed igłoterapią należy ocenić wskazania i przeciwwskazania, znać anatomię obszaru zabiegowego oraz poinformować pacjenta o istotnych zagrożeniach. W okolicach klatki piersiowej szczególne znaczenie ma precyzja techniki i unikanie procedur, których terapeuta nie potrafi bezpiecznie wykonać. W razie wątpliwości należy wybrać inną metodę postępowania.
Gabinet powinien regularnie weryfikować kwalifikacje personelu, procedury bezpieczeństwa i zakres polisy OC. Dobrze przygotowany plan reagowania na powikłania pomaga szybciej udzielić pacjentowi pomocy i ułatwia późniejsze ustalenie okoliczności zdarzenia.
